ROPA NAFTOWA

Ropa naftowa lub olej surowy, jest ciemną lepką cieczą, zwykle występującą na dużej głębokości pod ziemią jak i pod dnem mórz. Występuje często z gazem ziemnym, składającym się głównie z metanu. Ropa naftowa powstała wiele milionów lat temu, w wyniku rozkładu pod zwiększonym ciśnieniem szczątków orgnicznych. Jest mieszaniną alkanów różniących się znacznie wielkością i strukturą.

Rafinacja

Zestaw procesów, które przekształcają ropę naftową w bardziej użyteczne produkty. Rafinacja składa się z trzech głównych procesów - destylacji frakcyjnej, krakingu i reformingu

Destylacja frakcyjna ropy naftowej

Proces stosowany do rozdzielenia ropy naftowej na frakcje według ich temperatur wrzenia. Kolumna frakcjonująca jest bardzo gorąca na dole i staje się coraz zimniejsza im bliżej wierzchołka. Wrząca ropa naftowa przechodzi przez kolumnę jako para, tracąc ciepło w miarę wznoszenia. Gdy frakcja osiąga półkę o temperaturze poniżej jej temperatury wrzenia, kondensuje na półce. Jest potem zawracana rurami. Frakcje są destylowane ponownie, aby otrzymać lepsze rozdzielenie.

Frakcja

Mieszanina cieczy o podobnych temperaturach wrzenia, otrzymywana w wyniku destylacji frakcyjnej. Lekkie frakcje mają niskie temperatury wrzenia i krótkie łańcuchy węglowodorów. Frakcje ciężkie mają wyższe temperatury wrzenia i dłuższe łańuchy.

Kraking

Reakcja rozpadu dłuższych łańcuchów alkanów na krótsze alkany i alkeny. Mniejsze alkany są stosowane jako benzyna. Kraking następuje na skutek działania wysokiej temperatury lub katalizatora (kraking katalityczny).

C9H20 C7H16 + C2H4

Opis:
Nonan (alkan) rozkłada się na heptan (alkan) i eten (alken).

Reforming

Proces, w którym otrzymuje się benzynę z lżejszych frakcji przez rozbicie prostych łańcuchów alkanów i przebudowanie ich w łańcuchy rozgałęzione.

Gaz rafineryjny

Gaz, który składa się głównie z metanu. Inne lekkie frakcje zawierają propan i butan (oba są alkanami) i są przerabiane na gaz płynny.

Surowce chemiczne

Frakcje ropy naftowej, które są używane do produkcji związków organicznych. Frakcje te tworzy głównie gaz rafineryjny i benzyna ciężka, część frakcji benzynowej.

Benzyna lub ropa

Ciekła frakcja uzyskana z destylacji frakcyjnej. Składa się z alkanów zawierających od 5 do 12 atomów węgla w cząsteczce i wrze w przedziale temperatur 40-150oC.

Liczba oktanowa

Określa odporność benzyny na detonację w skali od 0 do 100. Podnoszona przez dodatek substancji przeciwstukowych, takich jak czteroetyloołów (Pb(OC2H5)4).

Nafta

Ciekła frakcja uzyskiwana z destylacji frakcyjnej. Nafta składa się z alkanów zawierających od 9 do 15 atomów węgla w cząsteczkach. Ma temperaturę wrzenia w przedziale 150-250oC.

Olej napędowy (olej gazowy)

Ciekła frakcja otrzymywana w destylacji frakcyjnej. Składa się z alkanów zawierających 12-25 lub więcej atomów węgla w cząsteczkach. Ma temperaturę wrzenia 250oC i wyższą.

Mazut

Olej pozostały po destylacji frakcyjnej. Składa się z węglowodorów o bardzo wysokich względnych masach cząsteczkowych; ich cząsteczki zawierają do 40 atomów węgla. Jego temperatura wrzenia jest wyższa niż 350oC. Część jest stosowana jako olej opałowy, reszta jest rozdestylowywana na następujące substancje:

  • Olej smarowy. Mieszanina nielotnych cieczy uzyskanych w próżniowej destylacji mazutu.
  • Parafina. Miękkie ciało stałe, które jest oddzielane od oleju smarowego po destylacji mazutu po próżnią.
  • Bitumin lub asfalt. Ciecz pozostała po destylacji mazutu po próżnią. Jest smolista, czarna, półstała w temperaturze pokojowej.